الگویی برای ارائه اطلاعات شرکت‌های ایرانی در قالب گزارشگری یکپارچه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد حسابداری- دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی- دانشگاه شیراز - شیراز- ایران

2 دکتری حسابداری- دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی- دانشگاه شیراز - شیراز- ایران

چکیده

تاکنون شرکت‌های ایرانی اقدام به تهیه و ارائه گزارش‌های یکپارچه نکرده‌اند. یکی از دلایل اصلی در عدم ارائه این گزارش، نبود الگویی برای ارائه گزارش‌های یکپارچه است. در نتیجه، هدف این پژوهش، تبیین الگویی برای ارائه اطلاعات مالی و غیرمالی شرکت‌های ایرانی در قالب گزارشگری یکپارچه است. در این پژوهش، با توجه به نظریه‌های مطرح در حوزه گزارشگری و بر اساس الگو‌های گزارشگری مالی و هم‌چنین رهنمودهای کلی ارائه شده در چارچوب بین‌المللی گزارشگری یکپارچه، الگوی گزارشگری یکپارچه استخراج و پرسش‌نامه‌ای بر اساس مطالعات کتابخانه‌ای و نظر خبرگان طراحی و در اختیار نمونه آماری پژوهش (از جمله مدرسان یا اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها در رشته حسابداری، کارشناسان مالی شرکت‌ها یا سازمان بورس و اوراق بهادار و حسابداران رسمی) قرار گرفت. این پژوهش، کاربردی و از نظر شیوه گردآوری و تحلیل اطلاعات، توصیفی و از نوع پیمایشی است. نتایج حاصل از آزمون‌های آماری ناپارامتریک (از جمله آزمون فریدمن، نسبت، خی‌دو و U من‌ویتنی) نشان داد که اجزای اصلی الگوی گزارشگری یکپارچه بدین شرح است: کلیات مبانی نظری (شامل اهداف، مخاطبان، ویژگی‌های کیفی اطلاعات، قیود و محدودیت-ها)، رویکرد گزارشگری (مبتنی بر اصول و یا مبتنی بر قانون)، اجباری یا اختیاری بودن افشاء اطلاعات مندرج در گزارش، مسئول تدوین استانداردها، مسئول تهیه و ارائه گزارش، تقبل هزینه‌های گزارش، دوره گزارشگری، عناصر و ابعاد گزارش، شکل گزارش، نحوه انتشار گزارش، نوع شرکت‌ها و مسئول اعتبار‌بخشی گزارش. با توجه به نتایج حاصل از پژوهش، پیشنهاد می‌شود از این الگو جهت پیاده‌سازی گزارشگری یکپارچه برای افشاء اطلاعات مالی و غیرمالی شرکت‌ها استفاده شود.

کلیدواژه‌ها


جنانی، محمد و حیدری، محمدحسن (1390). امکان‌سنجی پیاده‌سازی گزارشگری زیست‌محیطی در ایران، حسابداری مدیریت، 9، 69- 84.

حاجیان‌نژاد، امین؛ پورحیدری، امید و بهارمقدم، مهدی (1394). تدوین چارچوبی برای گزارشگری غیرمالی شرکت‌ها بر مبنای چارچوب مفهومی حسابداری، دانش حسابداری مالی، 5 (2)، 7-31.

حساس‌یگانه، یحیی و برزگر، قدرت‌اله (1392). ارائه مؤلفه‌ها و بعد مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها و وضعیت موجود آن در ایران، توسعه مطالعات اجتماعی‌فرهنگی، 2 (1)، 209-234.

خواجوی، شکراله و محمدیان، محمد (1397). الگوی مفهومی حسابداری شهروندی مبتنی بر تفکر انتقادی، حسابداری مدیریت، 37، 97-106.

ستایش، محمدحسین و محمدیان، محمد (1397). الگویی برای گزارشگری مالی و غیرمالی بانک‌ها: از طریق شاخص‌سازی گزارشگری شهروند شرکتی»، پژوهش‌های کاربردی در گزارشگری مالی، 12 (1)، 43-70.

فخاری، حسین و بابادی، کامران (1395). گزارشگری یکپارچه، گزارشگری آینده: مطالعه موردی گروه دارویی، چهاردهمین همایش ملی حسابداری ایران، دانشگاه ارومیه.

کردستانی، غلامرضا؛ قادرزاده، سیدکریم و حقیقت، حمید (1397). تأثیر افشای مسئولیت اجتماعی بر معیارهای حسابداری، اقتصادی و بازار ارزیابی عملکرد شرکت‌ها، پیشرفت‌های حسابداری، 10 (1)، 181-210.

نمازی، محمد و مقیمی، فاطمه (1397). تأثیر نوآوری و روش تعدیلی مسئولیت‌پذیری اجتماعی بر عملکرد مالی شرکت‌ها در صنایع مختلف، بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، 25 (2)، 2.

نیک‌بخت، محمدرضا؛ آخوندی، امید و صالح آبادی، رزا (1395). صورت گزارشگری ارزش‌افزوده، ابزاری مناسب برای گزارشگری یکپارچه، چهاردهمین همایش ملی حسابداری ایران، ارومیه، دانشگاه ارومیه.

ودیعی، محمدحسین؛ خلیلیان موحد، علی؛ هزارخانی، سیداسماعیل و توسلی فدیهه، فاطمه (1392). بررسی آخرین تحول‌های گزارشگری مالی یکپارچه، یازدهمین همایش ملی حسابداری ایران، مشهد، دانشگاه فردوسی مشهد.

 

Adams, C. A., & Frost, G. R. (2008). Integrating sustainability reporting into management practices. Accounting Forum, 32(4), 288-302.

Bhasin, M. L. (2017). Integrated reporting: A new paradigm of corporate reporting. Journal of Economics, Marketing and Management, 5, 10-32.

Christensen, D. M. (2015). Corporate accountability reporting and high-profile misconduct. The Accounting Review, 91(2), 377-399.

Eccles, R. G., & Krzus, M. P. (2010). Integrated reporting for a sustainable strategy. Financial Executive, 26(2), 28-33.

Fakhari, H., & Babade, K. (2016). Integrated reporting future reporting: A case study of the pharmaceutical group, 14th Iranian National Accounting Conference, Oromie University. (In Persian)

Frias, J. V., Rodriguez‐Ariza, L., & Garcia‐Sanchez, I. M. (2013). The role of the board in the dissemination of integrated corporate social reporting. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 20(4), 219-233.

Grinblatt, M., & Keloharju, M. (2001). How distance, language, and culture influence stockholdings and trades. The Journal of Finance, 56(3), 1053-1073.

Hajiannejad, A., Pourheidari, O., & Bahar Moghadam, M. (2015). An investigation of similarities between implied frameworks for ‎corporate non-financial reporting and accounting conceptual ‎framework in terms of: objectives, users and information qualitative ‎characteristics. Journal ofFinancial Accounting Knowledge. 2(2), 7-32. (In Persian)

Hasasyegane, Y. & Barzegar, Gh. (2013). Dentifying the components and indicators of corporate social responsibility in Iran. Quarterly Journal of Socio - Cultural Development Studies. 2(1), 209-234. (In Persian)

Hindley, A. T. (2012). Integrated reporting compliance with the Global Reporting Initiative framework: An analysis of the South African mining industry (Doctoral dissertation, North-West University). Available from http://dspace.nwu.ac.za/bitstream/handle/10394/8701/Hindley_AT.pdf?sequence=1&isAllowed=y

Hutton, A. (2004). Beyond financial reporting an integrated approach to disclosure. Journal of Applied Corporate Finance, 16(4), 8-16.

International Integrated Reporting Council (IIRC). 2011. Towards Integrated Reporting – Communicating Value in the 21st Century. Retrieved from http://theiirc.org/wp-content/uploads/2011/09/IR-Discussion-Paper-2011_spreads.pdf.

International Integrated Reporting Council. (2013). the international IR framework, Retrieved from https://integratedreporting.org/wp-content/uploads/2013/12/13-12-08-THE-INTERNATIONAL-IR-FRAMEWORK-2-1.pdf.

Janani, M. H. & Heydari. M. (2011). Feasibility of implementing environmental reporting in Iran, Management Accounting. 9, 69-84. (In Persian)

Jinga, G., & Dumitru, M. (2015). The management accounting tools and the integrated reporting. SEA-Practical Application of Science, 7, 45-50.

Kaya, C. T., Erguden, A., & Ar, Z. S. (2016). Essence of integrated reporting: A holistic framework for sustainability and value creation. International Journal of Academic Research in Accounting, Finance and Management Sciences, 6(1), 29-34.

Khajavi, Sh., & Mohammadian, M. (2018). Accounting for citizenship conceptual paradigm based on critical thinking. Management Accounting, 11(37), 97-106. (In Persian)

Khlif, H., & Hussainey, K. (2016). The association between risk disclosure and firm characteristics: A meta-analysis. Journal of Risk Research, 19(2), 181-211.

Kordestani, G., Ghaderzadeh, S., & Haghighat, H. (2018). Impact of social responsibility disclosure on accounting, economic and market based Measures of corporate performance evaluation. Journal of Accounting Advance. 10(1), 181-210. (In Persian)

Mohammadian, M., Setayesh, M. (2018). A Model of financial and non-financial reporting in banks: by indexing the corporate citizenship reporting. Applied Research in Financial Reporting, 7(1), 43-70. (In Persian)

Morhardt, J. E., Baird, S., & Freeman, K. (2002). Scoring corporate environmental and sustainability reports using GRI 2000, ISO 14031 and other criteria. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 9(4), 215-233.

Namazi, M., & Moghimi, F. (2018). Effects of innovations and moderating role of corporate social responsibility on the financial performance of the firms listed on the Tehran stock exchange in different industries. Accounting and Auditing Review, 25(2), 289-310. (In Persian)

Nikbakht, M. R., Akhondi, O., & Saleh abadi, R. (2016). Value added reporting form, a good tool for integrated reporting. 14th Iranian National Accounting Conference, Oromie University. (In Persian)

Pistoni, A., Songini, L., & Bavagnoli, F. (2018). Integrated reporting quality: An empirical analysis. Corporate Social Responsibility and Environmental Management. 25(1), 34-56.

Rambaud, A., & Richard, J. (2015). The “Triple Depreciation Line” instead of the “Triple Bottom Line”: Towards a genuine integrated reporting. Critical Perspectives on Accounting, 33(1), 92-116.

Vadiei, M. H., Khaliliyan movahed, A., hezarkhani. E., & Tavasoli, F (2013), Review the latest developments in integrated financial reporting. 11th Iranian National Accounting Conference, Mashhad, Ferdowsi University of Mashhad. (In Persian)

Vanbommel, K. (2014). Towards a legitimate compromise? An exploration of integrated reporting in the Netherlands. Accounting, Auditing & Accountability Journal, 27(7), 1157-1189.

Velte, P., & Stawinoga, M. (2016). Integrated reporting: the current state of empirical research, limitations and future research implications. Journal of Management Control, 28(2), 1-46.

West, J., & Graham, J. L. (2004). A linguistic-based measure of cultural distance and its relationship to managerial values. Management International Review, 44 (3), 239-260.

Yongvanich, K., & Guthrie, J. (2006). An extended performance reporting framework for social and environmental accounting. Business Strategy and the Environment, 15(5), 309-321.

Zeff, S. A. (2013). The objectives of financial reporting: a historical survey and analysis. Accounting and Business Research, 43(4), 262-327.

Zhou, S., Simnett, R., & Green, W. (2017). Does integrated reporting matter to the capital market? Abacus, (53), 94-132.